Yazılar

Astım Teşhisi Nasıl Yaplılır?

Astım teşhisi için öykü çok önemlidir. Astımlılar öksürük veya nefes sıkışıklığı akciğerde hırıltı şikayetlerinden yakınırlar. Çocuklarda ise okula başlamasıyla sık tekrarlayan öksürükler, uzun süren öksürük şikayetleri olur.Öksürüğün özellikle gece olması ve bazen uykudan kaldırması, sabaha doğru olan öksürük olması, terlemeyle, egzersizle artan öksürük olması astım düşündüren belirtilerdir. Ancak bu belirtiler başka hastalıklarda veya kendi kendine düzelebilen bazı durumlarda da olabilmektedir.

Astım beliirtileri başka hastalıklarda da olur

Bizim amacımız  astım düşündüren belirtilerin astıma bağlı mı yoksa başka nedene mi bağlı olduğunu bulmaktır.

Astımda aile öyküsü önemlidir

Ailede astım ve diğer alerjik hastalıklar konusunda sorgulama yapılır.

Astım muayene bulgusu

Muayene bulgusu olmayabilir ancak öksürük sırasında akciğer dinleme bulguları olabilir.  Muayenede astım dışındaki hasytalıkların belirtileri dikkatli bir şekilde incelenir

Astımdan baçka ne olabilir?

Astım düşündüren belirtiler olan çocukların muayenesinde astım dışında astıma benzer belirti veren hastalıklar bakımından da inceleme yapılır.

Astım testleri nelerdir?

Daha sonra astım düşünülyorsa öncelikle ciltten alerji testi planlanır. Ciltten alerji testi her yaşta yapılabilmekle birlikte astım için alerji testi 1-2 yaşından sonra yapılabilir. Bu testin çocuk alerji uzmanlarınca yapılması çok önemlidir. Çünkü alerji testi  astım teşhisi ve alerji aşısı gerekliliği kararının verilmesi için önemlidir. Çocuklarda gerek alerji testi gerek alerji aşı tedavisi konusunda eğitim alan uzmanlar çocuk alerji uzmanlalrıdır. Çocuklarda astımın %90 a yakın kısmı alerjiye bağlı olduğu için her çocuğa alerji testi yapılması gerekir. Alerji testi bazı ilaçlardan etkilenebildiği için  testten 1 hafta öncesinde bazı ilçların alınmaması gerekir.

Yetişkinlerde ve 5-6 yaşın üstündeki çocuklarda ise solunum testi ve bazı nefes testleri yapılır. Gerekli durumlarda kan testleri, bağışıklık testleri, ter testi gibi bazı testler de gerekebilmektedir.

Sonuç olarak astım belirtileri olanlarda öykü, muayene bulguları, alerji testi ve gerekli testler sonucu astım olup olmadığına karar verilir. Astım teşhisinin astım ve alerjik hastalıklar konusunda eğitim almış olan çocuk alerji uzmanları tarafından yapılması önemlidir.

Sayfalar

Astım İçin Neden Çocuk Alerji Uzmanı

Astım Teşhisi İçin Yapılan Testler Nelerdir?

Astım teşhisinde kullanılan testler Astım teşhisi önemlidir. Çünkü astım teşhis edilince 5-6 yıllık bir tedavi belki daha uzun süreli bir tedavi gerekecektir. Doğru teşhis konulmadığı takdirde uzun yıllar gereksiz bir tedavi almış olmayla karşı karşıya kalınabilir. Astım teşhisi atlanırsa da sık hastalanma ve öksürük şikayetleri sonrası akciğerlerde kalıcı hasarlar gelişebilir. Bu nedenlerle astım hastalığının teşhisinin doğru konulması çok önemlidir. Astım teşhisinin konulmasında doktora yardımcı olan bazı testler vardır.

Astım teşhisinde Alerji Testleri

Astım hastalığının teşhisinde vazgeçilmez test alerji testleridir. Kandan veya ciltten yapılabilmekle birlikte ciltten alerji testi yapılması daha doğru ve daha hızlı sonuçlar vermektedir. Çünkü kandan yapılan testleri makine çalışmakta ve makinanın kalitesi ile test sonuçları çok ilişkilidir. Kalitesiz bir cihazla yapılan testlerde yanılma payı yüksektir. Kaliteli cihazların maliyeti yüksek olması nedeniyle kaliteli cihazların kullanımı daha az olmaktadır. Ciltten yapılan alerji testinde cihaz çocuğun veye kişinin kendisi cihaz olduğu için daha doğru sonuç vermektedir. Alerji testinin ciltten yapılanına deri prik testi denmektedir. Ciltten alerji testlerin yapılması, yorumlanması ve alerji aşısının gerekip gerekmeyeceği ve alerji aşısı gerekecekse hangi karışımın hazırlanması gerektiğini 18 yaşından küçüklerde çocuk alerji uzmanı, 18 yaşından büyüklerde yetişkin alerji uzmanları yapmaktadır. Çünkü astım ve alerjik hastalıkar konusunda özel eğitim alıp bu konuda diploması olan uzmanlardır.

Astım teşhisinde Solunum Fonksiyon Testleri

Astım teşhisinde em önemli testlerden diğer solunum fonksiyon testleridir. Solunum fonksiyon testleri 5-6 yaşından büyüklerde yapılabilmektedir. Çünkü solunum testi için çocuğun nefes al ver, nefesini tut gibi komutları solunum cihazında yapabilmesi gerekir. Bu beceri de genelde 5-6 yaşından büyüklerde olmaktadır. 5-6 yaşından küçüklerde hava yolu direncini ölçen solunum fonksiyon testleri de kullanılabilmektedir.

Astım teşhisinde Nefeste Nitrik Oksit Ölçümü

Astım teşhisinde verilen nefeste nitrik oksit seviyesi de bize astım konusunda bilgi vermektedir. Astım teşhisinde ve takiibinde bize öneli bilgiler vermektedir. Bu testte genelde 5-6 yaşından büyüklerde yapılabilmektedir.

Astım teşhisinde Röntgen Filmi

Astım belirtileri olan bir çocukta daha önce hiç akciğer filmi çekilmemişse veya akciğer dinleme bulgularında zatürreyi düşündüren bulgu varsa akciğer grafisi çekilmesinde fayda vardır. Nadiren bilgisayarlı tomografi de gerekebilmektedir.

Astım teşhisinde Ter Testi

Özellikle 3 yaş altında astım belirtileri başlamış çocuklarda, kilo alıp problemi olanlarda, fazla ve yağlı kaka yapan, öpmeyle tuz tadı gelen çocuklarda kistik fibroz olup olmadığını göstermek için Ter testinin yapılmasında fayda vardır. Ter testi için bir gün önceden banyo yapılması gerekemektedir.

Astım Teşhisinde PPD Testi

PPD testi verem hastalığı olup olmadığını gösterir. Bu testin yapılması vücutta vermek mikrobu olup olmadığını gösterdiği için yapılabilir.

Astım teşhisinde Bağışıklık Tahlili

Astım teşhisinde bağışıklık sistemi yeterli olup olmadığını göstermek için kandan bağışıklık sistemine bakılabilir. Çünkü sık enfeksiyon bağışıklık yetmezliğinin bir belirtisi olabilir.

Astım teşhisinde Reflü Testleri

Özellikle astım belirtileri olan 3 yaşından küçük çocuklarda gerekebilen testtir. Reflü de astım belirtilerini taklit edebilir.

Astım teşhisinde Bronkoskopi

Astım teşhisinde genelde bronkoskopi ihtiyacı olmamaktadır. Nadiren akciğerlere yabancı cisim kaçması gibi bir durum veya bronşlarda yapısal bir sorun şüphesi varsa bronkoskopi yapılabilir.

Astım teşhisinde birçok test gerekli durumlarda yapılabilmektedir. Bu testlerin hangilerinin yapılması gerektiği konusunda eğitim alan uzmanlar 18 yaş altında çocuk alerji uzmanları, 18 yaş üstünde yetişkin alerji uzmanlarıdır.

Sonuç olarak çocuğunuzda astım belirtileri ve gerekli incelemeler yapılması gerekiyorsa çocuk alerji uzmanına götürmeniz daha doğru bir yaklaşım olacaktır.

Önemli Noktalar

-Astım teşhisinde en önemli testler ciltten alerji testi, solunum fonksiyon testi, nefeste nitrik oksit testi yanında gerekli durumlarda ter testi, ppd testi, reflü testleri, bağışıklık sistemi testleri, akciğer grafisi ve bronkoskopi gerekebilmektedir.

-Astım teşhisinde hangi testlerin gerektiği ve testlerin yorumlanması konusunda özel eğitim almış uzmanlar 18 yaşından küçük çocuklar için çocuk alerji uzmanı, 18 yaşından büyükler için yetişkin alerji uzmanlarıdır.

Astım Nasıl Teşhis Edilir?

Astım teşhisi çocuklarda ve yetişkinlerde çok önemlidir. Belirtiler astımı düşündürüyorsa muayene ve gerekli testler sonrasında astım teşhisi konulur. Astım teşhisinin doğru yapılması çok önemlidir. Çünkü astım hastalığının tedavisi yıllar sürebilen bir tedavidir. Yanlış teşhis yapılırsa yıllarca gereksiz tedaviye maruz kalınabilir.

 

Astım teşhisinde belirtilerin astıma uyup uymadığına bakılır

Astım belirtilerinden en önemlileri öksürük, nefes sıkışması ve akciğerde hırıltı duyulmasıdır. Hastadan öksürüğün şekli hakkında bilgi alınır. Hasta çocuksa aileden bilgi alınır. Sık sık öksürük oluyor mu, öksürük geceleri daha çok oluyor mu, gece uykudan uyandırıyor mu, sabah uyanınca öksürük oluyor mu sorgulanır. Koşmayla, oyun oynamayla öksürük veya akciğerde hırıltı duyuluyor mu, öksürüklerde okula başlamayla birlikte artış oldu mu, her grip sonrası öksürük oluyor mu sorgulanır. Kokulara karşı hassasiyet de sorgulanır. Astımın belirtileri yaşa göre farklılıklar gösterebilmektedir. Bebekliğinden beri geçirilen hastalıklar, astımla birlikte görülebilen diğer alerjik hastalıklar yönünden bilgi alınır. Ailedeki alerjik hastalıklar sorgulanır.

Astım teşhisinde muayene

Akciğer sesleri dikkatli bir şekilde dinlenir. Solunum sıkışıklığı, göğüste şekil bozukluğui olup olmadığı ve astım dışında astımı taklit edebilen diğer hastalıkların muayene bulguları açısından değerlendirilir.

Astım teşhisinde alerji testi

Astım teşhisinin en önemli basamaklarından birisi alerji testidir. Astım hastalığı için alerji testi doğumdan itibaren her yaşta yapılabilmekle birlikte genellikle 1-2 yaşından sonra yapmayı uygun buluyoruz. Gıda alerjisi belirtileri varsa 2 aylıktan itibaren yapıyoruz. Alerji testinin bu konuda eğitim alan alerji uzmanlarınca yapılması önemlidir. Çünkü alerji testine göre astım olup olmadığı, alerji varsa neye karşı alerji olduğu, hangi alerjenlerden korunacağı ve alerji aşısı gerekip gerekmeyeceği kararı verilmesi gerekir. Ayrıca alerji aşısı gerekecekse kişiye özel hangi karışımın yapılacağı kararı verilmesi gerekir. Alerji aşıları her kişi için standart olmayıp kişinin alerjisine özel aşı hazırlanmaktadır. Bu aşılar eczanede satılan bir ilaç olmayıp yurtdışından siparişle getirtilmektedir. Bu nedenlerle alerji testinin 18 yaşından küçüklerde çocuk alerji uzmanı, 18 yaşından büyüklerde yetişkin alerji uzmanlarınca yapılması çok önemlidir.

Astım teşhisinde solunum fonksiyon testleri

5-6 yaşından büyüklerde solunum fonksiyon testleri yapılır. Solunum fonksiyon testi akciğer kapasitesi tayininde ve astım teşhisinde bize yardımcı olan bir testtir. 5 yaşından küçük çocuklarda yapılabilen özel solunum testleri ile de hava yollarındaki direnç değerlendirilerek astım teşhisinde bize yol gösterebilir.

Astım teşhisinde verilen havada nitrik oksit

Nefesteki nitrik oksit testi de astım teşhisi ve takibi açısından bize yol gösteren bir testtir. Bu test de 5-6 yaşından büyüklerde yapılabilmektedir.

Astım teşhisinde kan tahlilleri

Astım teşhisinde zaman zaman kan tahlillerine de ihtiyaç duyulmaktadır. Özellikle sık enfeksiyon geçiren çocukların bağışıklık sistemlerine bakılmasında fayda vardır.

Kandaki alerji seviyesi yol gösterir mi?

IgE denilen kandaki alerji seviyesi o kişinin alerjiye eğilimli olup olmadığını gösterir. Yüksek çıkması alerji testinde alerji çıkma olasılığının yüksek olduğunu göstermekle birlikte her Ige yüksek olanda alerji testi pozitif olmayabilir. Bunun tam tersi de geçerlidir. Her IgE değeri düşük olanda alerji testinde alerji çıkmayacak diye bir durum da söz konusu değildir. Bu tahlilin zaman zaman azalıp yükselmesi çok anlamlı değildir. Bu testle astım takibi yapılmaz.

Astım teşhisinde ne zaman ter testi gerekir?

Her hastada ter testi yapılmasına gerek yoktur. Özellikle 3 yaşından küçük ve kilo almada sorunu olan, öpmeyle ağza tuz tadı gelen, kakası yağlı ve bol olan çocuklarda ter testi yapılmasında fayda vardır.

Astım teşhisinde akciğer grafisi gerekir mi?

Akciğer dinleme bulgularında sorun varsa, zatürreden şüphelenliyorsa veya hiç akciğer grafisi çekilmemişse çekilmesinde fayda vardır.

Astım teşhisinde reflü testleri gerekir mi?

Özellikle 3 yaşından küçük çocuklarda reflü de astım belirtilerini taklit edebilir. Reflüden şüphe varsa reflü testi yapılabilir.

Astım teşhisinde bronkoskopi gerekir mi?

Genelde gerekmez. Çok nadir olarak yabanci cisim şüphesi varsa, bronşlarda yapısal bir sorun düşünülüyorsa yapılması gerekebilir.

Sonuç olarak astım belirtileri olan bir kişide belirtiler astıma uygunsa, muayene edilir. Gerekli testler belirtilere ve çocuğun yaşına göre uygun olanları yapılır. Daha sonra çıkna sonuçlara göre astım olup olmadığına karar verilir.

Önemli Noktalar

-Astım teşhisinde belirtilerin astıma uyup uymadığı sorgulanmalıdır

-Astım teşhisinde alerji testi yanında solunum fonksiyon testi ve nefeste nitrik oksit testleri önemlidir. Bu testler dışında zaman zaman ter testi, reflü testleri, akciğer grafisi, kan testleri gibi testler de gerekebilmektedir.

-Astım teşhisinde alerji testi teşhis ve tedavi açısından önemli bilgiler vermektedir. Alerji testi testin değerlendirilmesi ve alerji aşıları konusunda özel eğitim almış olan alerji uzmanlarınca yapılması önemlidir. 18 yaşından küçüklerde çocuk alerji uzmanları 18 yaşından büyüklerde yetişkin alerji uzmanları vardır.

Astım Teşhisi NASIL YAPILIR?

Astım hastalığının belirtileri olanlar doktor tarafından değerlendirilip, muayene yapılması sonrası gerekli tetkikler yapılarak astım hastalığı olup olmadığına karar verilir. Astım teşhisi koymada doktorun bu konuda eğitimli olması çok önemlidir. Teşhisin yanlış konulması gereksiz ilaç kullanımı veya hastalığın atlanmasına neden olabilir.

Astım teşhisi için astım belirtileri önemlidir

Astım teşhisi için öncelikle astım belirtilerin olması gerekir. Astım belirtilerinden en önemlileri öksürük, nefes sıkışması ve akciğerde hırıltı olmasıdır. Astım belirtileri olanların bir hekime başvurmasında fayda vardır.

Astım için doktora giderken nelere dikkat etmeliyim?

Astım belirtileri olanlar doktora giderken daha önce yapılmış tahlili ve çekilmiş röntgenlerini de yanında getirmelerinde fayda vardır. Genellikle açlık ve tokluk önemli değildir. Ter testi yapılması gerekebileceği için bir gün öncesinde banyo yapılması önemlidir. 1 hafta öncesinden alerji şurupları, öksürük şurupları kesilmelidir. Çünkü bu tür ilaçlar alerji testinin yapılmasını etkiler. Nefes açıcı sprey veya buhar tedavileri genelde testleri etkilemez. 6 yaşından büyüklerde solunum testi gerekebileceği için 1 gün önceden nefes açıcı sprey ve buharların da kesilmesinde fayda vardır.

Astım teşhisinde öykü alındıktan sonra muayene yapılır

Astım şüphesiyle doktora başvurunca öncelikle belirtilerin astım hastalığına uyup uymadığına bakılır. Bunun için öykü çok önemlidir. Öksürük günün hangi saatlerinde oluyor, egzersizle tetiklenip tetiklenmediği, gece uykudan kaldırıp kaldırmadığı sorgulanır. Doğumdan itibareb geçirilen hastalıklar, egzama olup olup olmadığı, alerjik nezle belirtileri sorgulanır. Daha sonra ailede alerjik hastalığı olan olup olmadığı sorgulanır. Muayene edilir. Öykü ve muayene sonrası astım şüphesi varsa gerekli incelemeler yapılır.

Astım teşhisinde gerekli testler yapılır

Astım teşhisinde alerji testi, solunum fonksiyon testi, nefeste nitrik oksit, kan testi, ter testi gibi bir çok testten gerekli olanları yapılır. Bu testlerin sonucuna göre de astım teşhisi konulur.

Alerji uzmanları kimlerdir?

Astım hastalığı ve diğer alerji hastalıklar konusunda eğitim almış ve bu konularda uzmanlık diploması olan uzmanlar vardır. 18 yaşından küçük çocuklar için Çocuk Alerji Uzmanları (yeni adıyla Çocuk İmmünoloji ve Alerjik Hastalıklar Uzmanı), 18 yaşından büyükler için Alerji Uzmanları (yeni adıyla İmmünoloji ve Alerjik Hastalıklar Uzmanı) vardır. Alerji konusunda tecrübe sahibi olmak veya bu konuda tez yapmak alerji uzmanı olmak için yeterli değildir. Çünkü alerji uzmanlık eğitimi uzun süren bir eğitim gerektirir. Bir doktorun alerji uzmanı olup olmadığı kaşesinde ana branş yanında Alerji Uzmanı ibaresinin olmasıyla kolaylıkla anlaşılabilir. Doktorun kapısında veya kartvizitinde alerji bölümü yazması o doktora alerji uzmanı ünvanı kazandırmaz.

Göğüs hastalıkları veya çocuk göğüs hastalıkları uzmanları alerji uzmanları mıdır?

Hayır değildir. Alerji uzmanları göğüs hastalıkları uzmanlık sonrası alerji uzmanlık eğitimi alanlardır. Çouk alerji uzmanları ise çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanlık eğitimi sonrası ayrıca çocuk alerji uzmanlık eğitimi alan uzmanlardır. Çocuk göğüs hastalıkları uzmanları çocuk alerji uzmanı değildir. Çok nadir olarak çocuk alerji uzmanlarından çocuk göğüs hastalıkları uzmanlıkları da olan uzmanları vardır ve kaşelerinde veya kartvizitlerinde çocuk alerji ve çocuk göğüs hastalıkları uzmanı ibaresi yazılı olduğu görülebilir.

Önemli Noktalar

Astım şüphesi ile doktora giderken dikkat edilmesi gerekenler bilinmelidir

-Astım teşhinde öykü ve muayene yapıldıktan sonra gerekli testler yapılarak teşhis konulur

-18 yaşından küçük çocuklarda çocuk alerji uzmanları, 18 yaşından büyüklerde yetişkin alerji uzmanları astım ve alerjik hastalıkalr konusunda özel eğitim almış uzmanlardır.

Astım Belirtileri Varsa Ne Yapmalıyım?

Astım hastalığının belirtilerinin en önemlileri öksürük, nefes sıkışması ve akciğerde hırıltı duyulmasıdır. Astım belirtileri varsa bu belirtilerin astım hastalığına bağlı mı yoksa başka bir nedene mi bağlı olduğu belirlenmelidir. Bunun için de bir doktora başvurulmalıdır.

Astım hastalığının belirtileri

En sık görüleni öksürüktür. Sık sık öksürük olur. Özellikle gece uykudan kaldıran öksürük olabilir. Sabah kalkar kalkmaz gün öksürükle başlar. Öksürükler genelde geceleri daha çok olur. Balgam çıkaracakmış gibi peşpeşe boğulur gibi öksürük görülür. Bazen yapışkan bir balgam çıkarılır.

Egzersizle öksürük ve nefes sıkışması olabilir.

Koşma, merdiven çıkma, oyun oynama gibi herhangi bir egzersiz sonrası öksürük veya akciğerde sıkışma görülebilir. Özellikle egzersiz bittikten sonra belirtiler görülür.

Okula başlamayla birlikte öksürükler artar

Okulun başlanmasıyla birlkte sık sık öksürükler ortaya çıkar. Çünkü okulun başlamasıyla gribal enfeksiyonlar sık görülmeye başlar. Gribal enfeksiyonlar astım hastalığı olanlarda en sık tetikleyici faktördür. Gribal enfeksiyonlar öksürükleri başlatır ve uzun sürmeye eğlimlidir. Genelde 2-3 hafta surer. Her grip sonrası öksürük olmaya eğilimlidir.

Kokulara karşı hassasiyet vardır

Evde temizlik malzemesi kokulu olanları tercih edilyorsa temizlik sonrası öksürük ve nefes sıkışması gelişebilir. Keskin kokulu parfüm de öksürük ve nefes sıkışması yapabilir. Evin boyanması da öksürük yapabilir. Çünkü astım hastalığı olanlar kokulara karşı çok hassastır. Kokuları kolay alırlar.

Astım hastalığı belirtileri varsa doktora başvurulmalıdır.

Astım hastalığı belirtileri olan sık öksürük, nefes sıkışması, akciğerde hırıltı gibi belirtiler varsa bir doktora başvurulmalıdır. Doğru teşhis konulmadan astım ilaçları kullanılırsa uzun sure gereksiz yere astım ilaçları kullanmış oluruz. Bu nedenle bir doktora başvurup astım hastalığı olup olmadığı değerlendirilmelidir.

Hangi doktora başvurmalıyım?

Astım hastalığı belirtileri varsa öncelikle aile hekimine veya çocuklar için çocuk sağlığı hastalıkları uzmanı, yetişkinler için iç hastalıkları uzmanı, göğüs hastalıkları uzmanına başvurabilirsiniz. Doktorunuz astım hastalığı düşünüyorsa size 18 yaşından küçük çocukları çocuk alerji uzmanına, 18 yaşından büyükleri yetişkin alerji uzmanına yönlendirecektir. Çünkü çocuk alerji uzmanları 18 yaşından küçük çocuklarda astım hastalığı ve diğer alerjik hastalıklar konusunda özel eğiitim almış ve çocuk alerji uzmanı diploması alan (yeni adıyla çocuk immünoloji ve alerji hastalıkları uzmanı) aynı zamanda çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı olan doktorlardır. Yetişkin alerji uzmanları ise 18 yaşından büyüklerde, astım hastalığı ve diğer alerjik hastalıklar konusunda eğitim almış ve uzmanlık diploması alan aynı zamanda göğüs hastalıkları uzmanı veya göğüs hastalıkları uzmanı olan uzmanlardır.